الزامات اتاق تمیز طبق اصول و مقررات کاربردی دراکثر استانداردها و گایدلاین ها شامل موارد مشابهی میباشند .که در همه ی آنها بصورت مشترک در مورد ان ها بیان شده و توضیحاتی نیز در رابطه با انها ارایه شده است. ازجمله ی این موارد میتوان به سیستم جریان هوا در اتاق تمیز -سیستم فیلتراسیون هوا در الزامات اتاق تمیز -طراحی و انتخاب دستگاه هواساز در اتاق تمیز -مقررات طراحی با توجه به نوع فراورده ی تولیدی -نحوه ی انتخاب مصالح معماری مخصوص برای احداث اتاق تمیز -جریانهای ورود و خروج مواد و پرسنل و ضایعات در محوطه ی تولید و اتاق تمیز اشاره کرد.
در واقع برای توضیح این مطلب باید گفت که اتاق های تمیز به خاطر وجود جریان هوای منظم و استانداردی که در اتاق ها دارند. به اتاق تمیز تبدیل می شوند و اگر این جریان هوای منظم و استاندارد جزوی از الزاامات اتاق تمیز میباشند . و در اتاق تمیز با همان مصالح مورد استاندارد معماری وجود داشته باشد، آن اتاق تمیز دیگر اتاق تمیز نیست. در اتاق های تمیز به صورت معمول و طبق استانداردهای بین المللی موجود دونوع جریان هوا وجود دارد . که یکی از انها جریان هوای ملایم و لایه ای و منظرم میباشد .و نوع دیگر جریان هوای نامنظم و یا به اصطلاح جریان هوای مغشوش گفته میشود. نحوه ی استفاده از این جریانهای هوایی در اتاق های تمیز بستگی به نوع کلاس اتاق و فرایندی که در ان انجام میگیرد دارد . بعنوان مثال در اتاق های با کلاس بالا مانند کلاس B و A از جریان هوای لامینار یا همان جریان هوای لایه ای و ارام استفاده میکنند . علت ان این است که بتوانند کلاس اتاق تمیز مورد نظر را به کلاس مورد درخواست برسانند . ولی برای کلاسهای پایینر مانند کلاسهای D و C از جریان هوای نامنظم و یا مغشوش استفاده میشود.
برای توضیح این مسیله و شرح انتخاب دستگاه های هواساز برای ساخت ذکر این مسیله حایز اهمیت است .که جزوی از الزامات اصلی اتاق های تمیز میباشد ذکر این مسیله بسیار حایز اهمیت میباشد که هواساز ها شامل دو دسته ی بزرگ هایژنیک و نان هایژنیک میباشند. و همانطور که از اسم انها پیداست هواساز هایژنیک به هواساز دارویی و مخصوص و ساخته شده برای فضاهای بهداشتی و دارویی میباشد. و جزوی از الزامات اتاق تمیز در بیمارستان میباشد . ولی هواساز نان هایژنیک به هواساز های معمولی گفته میشود .که قابلیت استفاده برای اکثر مکانهای تجاری ، مسکونی انبارها و غیره را دارند .ولی برای استفاده در مکانهای درویی مورد تایید نیستند. در توضیح این مسیله هایژنیک باید اعلام کنیم. که ساخت دستگاه های هواسازهایژنیک طراحی آنها از روی کاغذ نسبت به ساخت دستگاه هواساز نان هایژنیک فرق میکند و متفاوت است. برای ساخت دستگاه های هواساز هایژنیک استانداردهای مختلفی وجود دارند .که همه ی انها جزوی از الزامات اتاق تمیز میباشند . اکثر انها به وضعیت بازو بسته شدن دربها ، داشتن کنجهای قابل نضافت برای جلوگیری از تجمع الودگیها در دستگاه و داشتن دربها و دیواره های اب بند برای جلوگیری از نشت هوای داخل کابین به بیرون میتوان نام برد.
در تشریح این بند از مقاله باید اعلام کنیم که طبق تعریف اتاق تمیز استانداردهای مختلفی برای طراحی وجود دارند. که همه ی انها جزوی از الزامات اتاق تمیزمیباشند. که با تعاریف و انالیز رفتار و مواد و مصالح در اتاق تمیز مقررات و قوانین سختگیرانه ای را برای طراحی اتاق تمیز ارایه کرده اند مطابقت دارد. بعنوان مثال برای طراحی اتاق تمیز فراورده های انتی بیوتیک الزامات سختگیرانه ای برای مسیر ورود و خروج پرسنل و مواد اولیه و مواد نهایی در اتاق تمیز ارایه شده است . البته ذکر این مسیله اینجا بسیار حایز اهمیت است که طراحی اتاق تمیز برای فراورده های عمومی مانند شربتها ، قرصها ، کپسولها و موارد مشابه به یک شکل بیان شده اند. ولی برخی از موارد مانند فراورده های انتی بیوتیک و هورمونها خطرناک و یا انواع واکسن ها مقررات متفاوتی برای جلوگیری از انتقال الودگی در اتاق تمیز به پرسنل و یا برعکس ارایه شده است.
برای توضیح این مسیله باید گفت که در همه ی استانداردها و گایدلاینها در توضیح این مساله گفته اند .که مصالح معماری به کار رفته در اتاق های تمیز مانند دربها و پنجره ها گوشه ها ی کف زمین و کنج دیوار ها باید دارای سطوح صاف و صیقلی باشد. تا هم براحتی بتوان انها را نظافت نمود و هم محل جمع اوری آلودگی و گرت وغبار نشوند و هم اینکه با توجه به جریان هوایی که بصورت مستمر در اتاق تمیز بدلیل وجود هواساز وجود دارد. این کنجها همیشه در حال غبار روبی الودگی زدایی قرار داشته باشند. همچنین در استانداردها برای مصالح کف اتاق تمیز هم به همین شکل توضیحاتی ارایه شده است . که باتوجه به این مسایل و بصورت معمول در اتاق های تمیز که ریزش اب وجود دارد. معمولا از کفپوش اپوکسی برای کف اتاق تمیز استفاده مییکنند .و اگر در اتاق تمیز ریزش اب نداشته باشند. و از دستگاه های الکترونیکی گران قیمت برای تولید فراورده ی خود استفاده کنند. باید برای کف انها از کفپوشهای پی وی سی مخصوص اتاق تمیز حالا یا بصورت کانداکتیو ویا انتی استاتیک و یا معمولی باتوجه به کاربرد هر یک از انها استفاده کرد.
این مسیله که بنام اسم کلی فلو در نقشه ها و استاندارد ها گاید لاینها مطرح میشود . بسیار مسیله مهمی بوده که اگر به اشتباه این فلو ها در یک کارخانه و یا واحد تولیدی طراحی و در نظر گرفته شوند. میتوانند صدمات سنگینی را به کارفرما وارد کنند. خب ذکر این مسیله در بیان توضیح فلوها مهم است که در یک واحد تولیدی فلوهای متفاوتی وجود دارند. مانند فلوی مواد اولیه ،فلوی مواد نهایی ، فلوی مواد بینابینی و فلوی پرسنل. شناخت هریک از انها و طراحی این فلوها در واحدهای تولیدی دارویی باید به گونه ای باشند . تا کمترین مسافت را در نقشه این فلو ها طی کنند .و همچنین اتاق تمیز را دچار الودگی متقاطع نکنند . و همچنین مسیرهای رفت و امد انها بسیار کوتاه و میانبر باشند. تا جابجایی ها به سهولت و راحتی انجام شوند.
